Dokuzluklar - İkinci Dokuzluk

Okur bu kitapta ne bulacak?

Gökyu¨zu¨nu¨, yıldızları, kozmik hareketi, astrolojinin iddialarını, maddeyi, imkânla işlerliği, varlıkla biçimi ve niteliği ele alırken duyulur âlemi karanlık bir du¨şu¨şu¨n eseri değil, akledilir doğanın kusursuz bir heykeli olarak selâmlayan muazzam bir kozmolojiyi.

Plotinos Dokuzluklar’ın bu ikinci cildinde fiziksel du¨nyayı kupkuru bir mekanik yığını olmaktan çıkarıp tanrısal aklın canlı bir yansımasına dönu¨ştu¨ru¨r. Maddenin kendi başına hiçbir gerçekliği olmayan mutlak bir hiçlik ve âdeta su¨slenmiş bir ceset olduğunu, buna karşın evrene uzamını ve gu¨zelliğini veren yegâne gu¨cu¨n akli tasarımlar olduğunu kanıtlar. Yıldızların insanların kaderlerini tayin eden zalim failler değil, evrensel âhengi fısıldayan kutsal işaretler olduğunu ilan ederken, insan ruhunun bu kozmik oyunun bir parçası olsa da kendi merkezinden kopmayan sarsılmaz özgu¨rlu¨ğu¨nu¨ temellendirir. Gnostiklerin du¨nyaya yönelik o kibirli nefretini rasyonel bir huşu ile göğu¨sleyerek okuru bu ilâhî du¨zeni idrak etmeye ve göklerin o dingin, yorulmak bilmeyen ruhuyla kendi içsel birliğini kurmaya davet eder.